Turqi-Rusi, miliona dollarë investime për të fituar pushtet në Ballkan
Rajoni dhe Politika

Turqi-Rusi, miliona dollarë investime për të fituar pushtet në Ballkan

11.Mar.2019 22:26
0

Tensioni politik midis Kosovës dhe Serbisë po krijon një ambient të përsosur ku Turqia dhe Rusia mund t’i joshin të dy vendet në sferat e tyre të influencës. Zyrtarë të nivelit të lartë të SHBA-së dhe BE-së po përpiqen të zgjidhin mosmarrëveshjen e gjatë, duke i kërkuar Serbisë dhe Kosovës të normalizojnë marrëdhëniet kur në fakt po bëhen gjithnjë e më të tensionuara.  Refuzimi i Serbisë për të njohur kufijtë e Kosovës, duke e penguar atë të anëtarësohet në organizatat ndërkombëtare si; Interpol dhe UNESCO dhe në refuzimin e nënshkrimit të marrëveshjes së lëvizjes së lirë drejt hapësirës Shengen, bëri që Kosova të ndërmarrë veprime të drejtpërdrejta kundër Serbisë, duke imponuar një tarifë 100% për mallrat nga Serbia.

Raportet e rreme që SHBA kërcënuan të tërhiqnin trupat e saj nga Kosova nëse kjo e fundit nuk pezullonte taksën ndaj Serbisë, u përhapën shpejt nga makinat propaganduese të Rusisë dhe Turqisë, në një përpjekje për të përfituar plotësisht nga mosmarrëveshjet e vazhdueshme mes dy vendeve. Serbia dhe Kosova janë të ndjeshme ndaj lajmeve të rreme online, të krijuara nga Rusia dhe Turqia dhe liderët e korruptuar në Ballkan vazhdojnë të bien pre e tyre.

Elitat politike, të cilët manipulohen lehtësisht nga Rusia dhe Turqia, gjithashtu përdorin dezinformimin e tyre në mënyrë që të ndikojnë publikun. Si Rusia ashtu edhe Turqia mund të përshpejtojnë fushatën e tyre të dezinformimit, me rastin e afrimit të 20 vjetorit të bombardimeve të NATO-s ndaj Jugosllavisë. Kosovarët dhe serbët po paguajnë çmimin për grindjen politike, pasi ata janë bërë “festa” për të ushqyer urinë e Rusisë dhe Turqisë për të kontrolluar Ballkanin.

Mosmarrëveshja ndërmjet dy vendeve manifestohet nëpërmjet jetës së qytetarëve të të dy shteteve. “Kur udhëtoj nëpër Serbi,  jam i detyruar që në kufi të heq targat e makinës. Më pas paguaj një pagesë prej pesë euro për të kaluar nëpër Serbi dhe për të paguar autostradën. Ata nuk pranojnë euro nga ne, por vetëm dinarë, ndërsa serbët që hyjnë në Kosovë nuk përballen me këto vështirësi! “thotë Vilson Kacoli, nga Kosova. Ai së bashku me shumicën e kosovarëve mbështesin fuqishëm kryeministrin e tyre për refuzimin e tij për të anuluar taksën në asnjë rrethanë.

Ndërkohë, Putin dhe Erdogan kanë punuar shumë për të forcuar lidhjet e tyre me Ballkanin dhe po vazhdojnë të investojnë në projekte të mëdha kombëtare strategjike, që kanë ndikim më të madh ekonomik dhe politik në të gjithë rajonin.

Tregtia midis Turqisë dhe Ballkanit Perëndimor është rritur ndjeshëm, nga 430 milionë dollarë në vitin 2002,  në 3 miliardë dollarë në vitin 2016. Rreth një e treta e këtij shkëmbimi ishte me Serbinë, ndërsa në Kosovë, Turqia po investon vazhdimisht në sektorët më të rëndësishëm. Agjencia turke e zhvillimit shtetëror TIKA ka rinovuar qindra monumente historike në Kosovë, ka financuar projekte lokale dhe organizoi ngjarje të mëdha të dizajnuara për të forcuar lidhjet me Turqinë.

“Investimet totale nga bizneset turke në Kosovë gjatë viteve 2007-2017 janë 382.1 milionë euro,” tha për Rrjetin Ballkanik të Gazetarisë Hulumtuese Esin Muzbeg, sekretari i përgjithshëm i Odës Ekonomike të Turqisë të Kosovës. Përveç kësaj, Agjencia e Energjisë e Serbisë dha miratimin përfundimtar për ndërtimin e një dege të tubacionit Turk “Stream”, i cili do të japë gazin natyror rus në Turqi dhe në Evropën Jugore.

Rusia ka interesa gjeostrategjike në Ballkanin Perëndimor, si dhe në vendet e Mesdheut. Në shtetet e Ballkanit, interesi i Rusisë mbështetet në dy konsiderata. Së pari, rajoni i Ballkanit Perëndimor ka rëndësi strategjike si një rrugë tranziti për gazin rus; së dyti, Moska dëshiron të ruajë rrënjët sllave dhe religjionin ortodoks në rajon, së bashku me vlerat dypalëshe kulturore dhe tradicionale, sidomos për aq kohë sa marrëdhëniet midis BE-së dhe Rusisë janë të tensionuara dhe nuk ka gjasa të përmirësohen së shpejti.

Sipas portalit rus RT, fondi dhe partnerët e pasurisë sovrane të vendit po planifikojnë një investim në rritje në Serbi, me gjasë duke shtuar 500 milionë dollarë për investimet e tij aktuale. Serbia tashmë ka tërhequr investimet ruse në Ballkan, të cilat sipas statistikave të ndryshme tejkalojnë 4 miliardë dollarë. “Sektori i energjisë vazhdon të jetë prioritet i investimeve ruse. Moska synon t’i bëjë vendet e Ballkanit të varura nga gazi rus, ashtu si në Evropë “, thotë Lavdim Hamidi, kryeredaktor i gazetës Zëri në Kosovë, i cili kohët e fundit ka hetuar investimet kapitale ruse dhe turke në Ballkan.

Për më tepër, shtetet e Ballkanit Perëndimor ofrojnë mundësi të lira për Rusinë që të ndërmarrin një kombinim të masave politike dhe ekonomike për të minuar interesat gjeostrategjike të BE. Në vitin 2016, për shembull, Rusia u përpoq të organizonte një grusht shteti në Malin e Zi, që synonte përmbysjen e kryeministrit të atëhershëm, Milo Gjukanoviç, me qëllim që të pengonte hyrjen e vendit të tij në NATO. Vitin e kaluar, Putini u përpoq të bllokonte zgjidhjen e konfliktit midis Greqisë dhe Maqedonisë, duke ditur se zgjidhja do të rezultonte në anëtarësimin e kësaj të fundit në NATO.

Ndërsa Serbia po përpiqet të balancojë marrëdhëniet e tyre dypalëshe midis Rusisë dhe BE-së, vende të tjera si Kosova dhe Maqedonia janë më transparente në kërkimin e evropianizimit. Rusia ka çdo qëllim të mbjellë mosmarrëveshje për t’i penguar vendet e Ballkanit që të bëhen anëtare të BE.
Artan Grubi, një parlamentar në Maqedoninë e Veriut që përfaqëson Bashkimin Demokratik për Integrim (BDI, partia më e madhe politike shqiptare), deklaroi se Maqedonia Veriore triumfoi në betejën gjeopolitike dhe gjeostrategjike midis interesave perëndimore dhe lindore. “Së fundmi, me nënshkrimin e protokollit për anëtarësim në NATO, qytetarët e këtij vendi mund të ndjehen të sigurt se i përkasin vlerave euro-amerikane dhe se ndikimet lindore dështuan”.
Ismet Kryeziu, drejtor ekzekutiv i Institutit Demokratik të Kosovës (IDK), thotë se rajoni i Ballkanit, përveç Serbisë, i njohur si pro-Rus, përkundër sfidave në politikën ditore, është e vendosur të ecë së bashku me politikat dhe vlerat e demokracisë perëndimore të udhëhequr nga SHBA dhe shtetet e BE. “Bërësit e politikave të Kosovës do të bënin gabime gjeostrategjike dhe do ta  kthenin Republikën e Kosovës në një” vrimë të zezë , nëse do të zgjerohej ndikimin rus dhe turk”, thotë Kryeziu.

Lulzim Peci, ish-ambasador i Kosovës në Suedi dhe Drejtori Ekzekutiv i Institutit të Kosovës për Kërkime dhe Zhvillime të Politikave, mendon se tendosja aktuale e marrëdhënieve midis Shteteve të Bashkuara dhe Kosovës i përshtatet më shumë Rusisë, pasi i shërben interesave të saj strategjike ” në mungesë të një pozicioni të përcaktuar qartë të vendeve kyçe perëndimore drejt marrëdhënieve Kosovë-Serbi “, thotë Peci.

Duke pasur parasysh interesat strategjike të BE-së dhe orientimin e përgjithshëm të shteteve të Ballkanit drejt perëndimit, BE duhet të insistojë në reformat demokratike dhe në respektimin e të drejtave të njeriut, ndaj të cilave do të përshpejtonte përpjekjet e saj për të mbështetur kushtet socio-ekonomike në këto vende dhe përshpejtimin e procesit të anëtarësimit. Kjo do t’i sigurojë shtetet e Ballkanit besimin se anëtarësimi i tyre i ardhshëm është i vërtetë për shkak të veprimeve praktike të BE-së dhe angazhimit të vazhdueshëm politik, gjë që do t’u japë shteteve të Ballkanit uljen e stimujve për të akomoduar ambiciet e Turqisë apo të Rusisë për t’i joshur ata në orbitën e tyre.

 

Udhëtim me biçikletë nga Shkupi në Çanakkala për dëshmorët e rënë në Çanakkala
Inteligjenca artificiale gati “të pushtojë” edhe median
Registration Login
Sign in with social account
or
Remember Me Lost your Password?
Registration Login
Sign in with social account
or
With registration you can comment on post.
Registration Login
Registration